ترجمه فنی فقط جایگزینی واژهها نیست. مترجم باید مفهوم، رابطههای منطقی، عدد، واحد و ساختار سند را منتقل کند. خطای کوچک در منفی، بازه، شرط یا نام قطعه میتواند معنای فنی را کاملاً تغییر دهد.
در پایان چه چیزی به دست میآورید؟
- تحلیل هدف، مخاطب و نوع سند پیش از ترجمه.
- ساخت واژهنامه با منبع و حفظ یکدستی اصطلاحات.
- بازبینی جداگانه زبان، مفهوم فنی و عناصر عددی سند.
متن را پیش از ترجمه مهندسی کنید
نوع سند، مخاطب و هدف استفاده را مشخص کنید. ترجمه دفترچه تعمیر، مقاله پژوهشی و پیشنهاد فنی لحن و سطح توضیح متفاوتی دارند. فایل، شکل، جدول، اختصار و ارجاعهای داخلی را پیش از شروع فهرست کنید.
جملههای مبهم یا منبع ناقص را علامتگذاری و پرسشهای فنی را یکجا مطرح کنید. حدس پنهان در ترجمه تخصصی باید به یادداشت یا پرسش تبدیل شود.
- دامنه رشته و زیررشته
- مخاطب و سطح دانش
- استاندارد نگارش و قالب تحویل
- فهرست اختصارها، شکلها و مراجع
واژهنامه را با سند بسازید
برای هر اصطلاح، معادل منتخب، تعریف کوتاه، منبع و زمینه استفاده ثبت کنید. نخستین معادل فرهنگ لغت همیشه مناسب نیست؛ استاندارد، کتاب مرجع و کاربرد صنعتی حوزه اولویت دارند.
اصطلاحهای مرتبط باید یک شبکه سازگار بسازند. اگر stress را تنش ترجمه میکنید، strain، yield stress و stress concentration نیز باید با همان نظام واژگانی هماهنگ باشند.
ترجمه و بازبینی را جدا کنید
در دور اول بر انتقال کامل معنا تمرکز کنید و ساختار جمله مقصد را طبیعی نگه دارید. سپس با فاصله زمانی، ترجمه را جملهبهجمله با منبع تطبیق دهید. بازبینی صرف متن مقصد ممکن است حذف یک قید یا عدد را آشکار نکند.
جملههای بسیار طولانی را فقط زمانی تقسیم کنید که ارتباط منطقی شرط، نتیجه و استثنا حفظ شود. مجهول و معلوم، شدت الزام و واژههایی مانند may، should و shall اهمیت قراردادی دارند.
- ترجمه اولیه با واژهنامه فعال.
- تطبیق دو زبانه برای کامل بودن معنا.
- ویرایش یکدستی و خوانایی متن فارسی.
- بازبینی فنی توسط متخصص یا مرجع معتبر.
کنترل نهایی را با چکلیست انجام دهید
عددها، علامت منفی، ممیز، بازه، واحد، شماره شکل و جدول را مستقل از متن بررسی کنید. اختصار باید در اولین استفاده تعریف و سپس یکدست بهکار رود. عنوانها و ارجاعهای متقاطع نباید در ویرایش جابهجا شوند.
نسخه تحویل را با فایل منبع از نظر تعداد پاراگراف، جدول و شکل مقایسه کنید. تغییرات نهایی و پرسشهای باز را در گزارش کوتاه همراه سند ارائه دهید.
- هدف، مخاطب و قالب تحویل روشن است.
- واژهنامه همراه با منبع و زمینه استفاده دارم.
- بازبینی دو زبانه و ویرایش فارسی جدا انجام شده است.
- عدد، واحد، شکل، جدول و ارجاعها مستقل کنترل شدهاند.
پرسشهای رایج
آیا یک معادل باید در همه متنها ثابت باشد؟
در یک پروژه و یک معنای فنی باید یکدست باشد؛ اما اصطلاح چندمعنا ممکن است در زمینه دیگر معادل متفاوتی نیاز داشته باشد.
بازبین فنی چه چیزی را بررسی میکند؟
درستی مفهوم، واژههای تخصصی، روابط فیزیکی، عدد و واحد و سازگاری متن با عرف رشته را بررسی میکند.